«Το Κύμα»

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΟΥ ΤΑΡΑΚΟΥΝΗΣΕ  

Τη θεατρική παράσταση «Το Κύμα» του Τοντ Στράσερ, σε σκηνοθεσία Νικορέστη Χανιωτάκη, από την Καλλιτεχνική Ομάδα Μυθωδία. είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν οι μαθητές και οι μαθήτριες της Γ’ τάξης, του 3ου Γυμνασίου Γλυφάδας, στο πλαίσιο της ημέρας του Ολοκαυτώματος.Πρόκειται για μια παράσταση που δεν αφήνει τον θεατή αμέτοχο, αλλά τον καλεί να σκεφτεί, να αμφισβητήσει και –κυρίως– να αναρωτηθεί.

Το έργο βασίζεται σε ένα πραγματικό κοινωνικό πείραμα που πραγματοποιήθηκε το 1967 από τον Ρον Τζόουνς, καθηγητή πολιτικής ιστορίας σε λύκειο της Καλιφόρνιας. Στην παράσταση, ένας αντισυμβατικός καθηγητής επιχειρεί, μέσα από ένα «διδακτικό πείραμα», να βοηθήσει τους μαθητές του να κατανοήσουν πώς γεννιέται ο φασισμός. Οργανώνει την τάξη με πρότυπα αυστηρής πειθαρχίας και απόλυτης συμμόρφωσης, όμως το παιχνίδι ρόλων πολύ γρήγορα ξεφεύγει από κάθε έλεγχο. Το «κύμα» διογκώνεται, παρασύρει συνειδήσεις και αποκαλύπτει πόσο εύκολα η ελευθερία μπορεί να υποχωρήσει μπροστά στην ανάγκη του ανήκειν και της δύναμης.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι μόνο δύο μαθητές κατορθώνουν να αναγνωρίσουν έγκαιρα τον κίνδυνο και να αντισταθούν, υπενθυμίζοντάς ότι η κριτική σκέψη και το θάρρος της αντίρρησης δεν είναι αυτονόητα, αλλά κατακτώνται. Η παράσταση δεν προσφέρει έτοιμες απαντήσεις· αντίθετα, θέτει ερωτήματα και ανοίγει έναν ουσιαστικό διάλογο για τον φασισμό, όχι ως ένα μακρινό ιστορικό φαινόμενο, αλλά ως μια διαρκή απειλή με πολλές και συχνά ύπουλες μορφές.

Η διασκευή του έργου γίνεται με ευαισθησία και σεβασμό στο πρωτότυπο, επιτρέποντας σε εφήβους θεατές να προσεγγίσουν ένα δύσκολο θέμα χωρίς απλοποιήσεις, αλλά και χωρίς διδακτισμό. Οι ερμηνείες των ηθοποιών –Ιωάννα Αγγελίδη, Δημήτρης Γεωργαλάς, Ισιδώρα Δωροπούλου, Θωμάς Θάνος, Μάχη Μακρίδου, Στέφανος Παπατρέχας, Τάσος Προβιάς, Πηνελόπη Σκαλκώτου και Κωνσταντίνος Φάμης– συμβάλλουν καθοριστικά στη δημιουργία μιας ατμόσφαιρας έντασης και προβληματισμού.

Η επίσκεψη αυτή δεν ήταν απλώς μια σχολική έξοδος. Ήταν μια εμπειρία που άφησε ίχνος σκέψης και συζήτησης, μέσα κι έξω από την τάξη. Το Κύμα  θύμισε ότι η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη, αλλά εύθραυστη· ότι η ελευθερία του λόγου και της σκέψης χρειάζονται διαρκή εγρήγορση και προσωπική ευθύνη. Οι μαθητές και οι μαθήτριες της Γ΄ Γυμνασίου αποχώρησαν από το θέατρο όχι μόνο συγκινημένοι, αλλά και προβληματισμένοι, έχοντας βιώσει μια παράσταση που τους έβαλε στη θέση του «μέσα στο κύμα» και τους κάλεσε να αναρωτηθούν τι θα έκαναν οι ίδιοι.

Σε μια εποχή όπου οι σειρήνες του αυταρχισμού και της μαζικής συμμόρφωσης επανεμφανίζονται με διαφορετικά πρόσωπα, το θέατρο αποδεικνύεται ένα ισχυρό παιδαγωγικό εργαλείο. Η συγκεκριμένη παράσταση λειτούργησε ως αφορμή για ουσιαστικό διάλογο, τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι, επιβεβαιώνοντας ότι η τέχνη μπορεί να αφυπνίζει, να ενοχλεί δημιουργικά και να καλλιεργεί ενεργούς, σκεπτόμενους πολίτες.

Η εμπειρία της 28ης Ιανουαρίου 2026 θα μείνει στη μνήμη ως μια συνάντηση με το θέατρο που δεν ψυχαγωγεί απλώς, αλλά εκπαιδεύει, θέτοντας το πιο κρίσιμο ερώτημα: μέχρι πού είμαστε διατεθειμένοι να παρασυρθούμε – και πότε θα βρούμε τη δύναμη να πούμε «ως εδώ»;